Kei te whakamahere a Indonesia ki te aukati i te kaweake i ngā pīni kawhe mata
E ai ki ngā pūrongo pāpāho o Initonīhia, i te Huihuinga a te BNI Investor Daily i tū ki te Pokapū Huihuinga o Jakarta mai i te 8 ki te 9 o Oketopa, 2024, i whakaarohia e te Perehitini Joko Widodo kia whakaarohia e te whenua te aukati i te kaweake i ngā hua ahuwhenua kāore anō kia tukatukahia pērā i te kawhe me te koko.
E ai ki ngā pūrongo i te hui nui, i tohu te Perehitini o Initonīhia, a Joko Widodo, kei te pāngia te ōhanga o te ao e ngā wero pēnei i te huringa āhuarangi, te puhoi o te ōhanga me ngā taupatupatu whenua, engari kei te pai tonu te mahi a Initonīhia. I te hauwhā tuarua o te tau 2024, ko te tere tipu ōhanga o Initonīhia he 5.08%. Hei tāpiri, e matapae ana te perehitini i roto i ngā tau e rima e whai ake nei, ka neke ake te GDP mō ia tangata o Initonīhia i te US$7,000, ā, e matapaetia ana ka eke ki te US$9,000 i roto i ngā tau tekau. Nō reira, hei whakatutuki i tēnei, i whakaarohia e te Perehitini Joko ētahi rautaki matua e rua: te rauemi o raro me te mamati.
E mārama ana i te marama o Hānuere 2020, i whakatinanahia e Indonesia te aukati i ngā kaweake a te umanga nikara mā te kaupapa here heke iho. Me whakarewa, me whakapai rānei i te rohe i mua i te kaweake. Ko te tumanako ka kukume i ngā kaipupuri moni ki te haumi tika ki ngā wheketere i Indonesia hei tukatuka i te nikara. Ahakoa i whakahēngia e te Kotahitanga o Europi me te maha o ngā whenua, i muri i tana whakatinanatanga, kua tino piki ake te kaha tukatuka o ēnei rauemi kohuke, ā, kua piki ake te nui o te kaweake mai i te US$1.4-2 piriona i mua i te aukati ki te US$34.8 piriona i tēnei rā.
E whakapono ana a Perehitini Joko ka pā anō hoki te kaupapa here whakararo ki ētahi atu ahumahi. Nō reira, kei te whakatakoto mahere te kāwanatanga o Initonīhia ki te whakatō i ētahi atu ahumahi rite ki te tukatuka nikara, tae atu ki ngā pīni kawhe kāore anō kia tukatukahia, te koko, te pepa me te patchouli, me te whakawhānui atu ki ngā rāngai ahuwhenua, moana me te kai.
I kī atu anō a Perehitini Joko he mea tika kia whakatenatenahia ngā ahumahi tukatuka ā-rohe e hiahia ana ki te mahi nui, me te whakawhānui i te iwi taketake ki ngā rāngai ahuwhenua, moana me te kai kia piki ake ai te uara o te kawhe. Mēnā ka taea te whakawhanake, te whakaora me te whakawhānui i ēnei māra kawhe, ka taea e rātou te uru atu ki te ahumahi o raro. Ahakoa he kai, he inu, he whakapaipai rānei, me whakapau kaha katoa kia kore ai e kaweake ngā taonga kāore anō kia tukatukahia.
E ai ki ngā pūrongo, kua puta he tauira mō te aukati i te kaweake i te kawhe kāore anō kia tukatukahia, ā, ko te Kawhe Maunga Kahurangi rongonui o Jamaica. I te tau 2009, kua tino rongonui te Kawhe Maunga Kahurangi o Jamaica, ā, he maha ngā "kawhe kakara Maunga Kahurangi" rūpahu i puta mai i te mākete kawhe o te ao i taua wā. Hei whakarite i te parakore me te kounga teitei o te Kawhe Maunga Kahurangi, i whakaurua e Jamaica te kaupapa here "Rautaki Kaweake ā-Motu" (NES) i taua wā. I tautoko kaha te kāwanatanga o Jamaica kia tunua te Kawhe Maunga Kahurangi ki te wāhi i ahu mai ai. Hei tāpiri, i taua wā, i hokona ngā pīni kawhe tunua mō te US$39.7 ia kirokaramu, ko ngā pīni kawhe matomato ia US$32.2 ia kirokaramu. He nui ake te utu o ngā pīni kawhe tunua, ka taea te whakanui ake i te takoha o ngā kaweake ki te GDP.
Heoi, i te whanaketanga o te whakawāteatanga hokohoko i ngā tau tata nei, me ngā whakaritenga a te mākete kawhe o te ao mō te kawhe hou kua tunua, kua tīmata te whakangawari haere i te whakahaere a Jamaica i ngā raihana me ngā rohenga kawemai me te kaweake taonga a te kāwanatanga o Jamaica, ā, kua whakaaetia inaianei te kaweake i ngā pīni kawhe matomato.
I tēnei wā, ko Initonīhia te tuawhā o ngā whenua nui rawa atu ki te kaweake kawhe. E ai ki ngā tatauranga a te kāwanatanga o Initonīhia, ko te whānuitanga o ngā māra kawhe i Initonīhia he 1.2 miriona heketea, ā, ko te whānuitanga o te mahi koko e eke ana ki te 1.4 miriona heketea. E matapaetia ana e te mākete ka eke te tapeke o te mahi kawhe a Initonīhia ki te 11.5 miriona pēke, engari he nui te kai kawhe ā-rohe o Initonīhia, ā, e 6.7 miriona pēke kawhe e wātea ana hei kaweake.
Ahakoa kei te wāhanga hanga tonu te kaupapa here kaweake kawhe kāore anō kia tukatukahia, ina whakatinanahia te kaupapa here, ka heke te tuku kawhe o te ao, ā, ka piki ake ngā utu. Ko Indonesia te tuawhā o ngā kaihanga kawhe nui rawa atu o te ao, ā, ka pā tika tana aukati kaweake kawhe ki te tuku o te mākete kawhe o te ao. Hei tāpiri, kua pūrongohia e ngā whenua whakaputa kawhe pēnei i a Brazil me Vietnam te hekenga o te whakaputanga, ā, kei te teitei tonu ngā utu kawhe. Mena ka whakatinanahia te aukati kaweake kawhe a Indonesia, ka piki tere ngā utu kawhe.
I te wā kawhe o Initonīhia tata nei, e matapaetia ana ko te katoa o ngā pīni kawhe i Initonīhia i te wā 2024/25 e 10.9 miriona pēke, ā, tata ki te 4.8 miriona pēke o ēnei e kainga ana i roto i te motu, ā, neke atu i te haurua o ngā pīni kawhe ka whakamahia mō te kaweake. Mēnā ka whakatairangahia e Initonīhia te tukatuka hohonu o ngā pīni kawhe, ka taea e ia te pupuri i te uara tāpiri o te tukatuka hohonu i roto i tōna ake whenua. Heoi, i tētahi taha, ko te mākete o tāwāhi te pūtake o te nuinga o ngā pīni kawhe, ā, i tētahi atu taha, kei te piki haere te hiahia o te mākete pīni kawhe ki te hoko pīni kawhe hou kua tunua ki ngā whenua kaihoko, ka tino ruarua te mana o te kaupapa here. Me whiwhi ētahi atu purongo mō te ahunga whakamua o te nekehanga kaupapa here a Initonīhia.
Hei whenua nui ki tāwāhi atu i ngā pīni kawhe, he nui te pānga o te kaupapa here a Initonīhia ki ngā mīhini tunu kawhe huri noa i te ao. Nā te whakaiti i ngā rauemi mata me te pikinga o ngā utu rauemi mata, me whakapiki ake ngā kaihokohoko i ā rātou utu hoko. Kāore anō kia mōhiotia mēnā ka utua e ngā kaihoko te utu. Haunga te kaupapa here urupare rauemi mata, me whakahou anō hoki e ngā mīhini tunu ā rātou takai. E whakaatu ana te rangahau mākete e 90% o ngā kaihoko ka utu mō ngā takai ataahua ake, kounga teitei ake, ā, he raruraru anō hoki te kimi i tētahi kaihanga takai pono.
He kaihanga mātou e tohunga ana ki te hanga i ngā putea tākai kawhe mō ngā tau neke atu i te 20. Kua noho mātou hei tētahi o ngā kaihanga putea kawhe nui rawa atu i Haina.
Ka whakamahia e mātou ngā takirere WIPF kounga teitei mai i Huiterangi hei pupuri i te hou o tō kawhe.
Kua whakawhanakehia e mātou ngā putea hoa-taiao, pērā i ngā putea wairākau me ngā putea hangarua, me ngā rauemi PCR hou rawa atu.
Koinei ngā kōwhiringa pai rawa atu hei whakakapi i ngā putea kirihou tuku iho.
He mea hanga tā mātou tātari kawhe maturuturu ki ngā rauemi Hapanihi, koinei te rauemi tātari pai rawa atu kei te mākete.
Kua tāpirihia mai tā mātou rārangi utu, tēnā tukuna mai te momo putea, te rauemi, te rahi me te rahinga e hiahiatia ana e koe. Kia taea ai e mātou te whakahua i ō utu.
Wā tuku: Oketopa-18-2024
